Em tự học Product - Phần 1: Tổng quan

Product Management là gì?

Product Management (Quản lý sản phẩm) đơn giản là làm sao tạo ra một sản phẩm giải quyết đúng vấn đề và có người sẵn sàng dùng. Người quản lý sản phẩm (Product Manager) phải hiểu khách hàng cần gì, thị trường đang thiếu gì để quyết định phát triển sản phẩm gì. PM cần có product vision (hướng đi cho sản phẩm), product roadmap (kế hoạch) và hợp tác với designer, developers để thực thi ý tưởng và xây dựng sản phẩm đó.

Sự khác biệt giữa Product Owner, Product Manager, và Project Manager?

  • Project Manager thường tập trung vào output (sản phẩm đầu ra) và ngày hoàn thành dự án. Mindset thường là quản trị dự án, để các công việc phải làm được hoàn thành đúng thời hạn và nằm trong ngân sách dự kiến.
  • Product Owner/ Product Manager tập trung vào outcome (chất lượng đầu ra) và giá trị mang lại cho khách hàng. Mindset thường dựa trên mục tiêu, sản phẩm mang lại giá trị gì đáp ứng cho mục tiêu đó.
  • Product Owner và Product Manager đôi khi được dùng như nhau trong công ty, ví dụ sẽ có công ty chỉ dùng tittle Product Owner và ngược lại. Nếu ở công ty cùng tồn tại cả Product Owner và Product Manager, thì thông thường Product Manager sẽ thiên về strategy và Product Owner sẽ thiên về tactical . Nói đơn giản dễ hiểu thì Product Manager trả lời tại sao cần xây dựng sản phẩm đó, còn Product Owner sẽ đảm nhận nhiệm vụ "như thế nào" bằng cách viết yêu cầu cho sản phẩm và đảm bảo rằng delivery sẽ "meet acceptance criteria".

Từ đây về sau mình sẽ chỉ dùng thuật ngữ Product Manager (PM)  để chỉ toàn bộ những công việc liên quan đến việc phát triển sản phẩm. Hiện tại mình đã đảm nhiệm cả PM và PO, ranh giới cũng không rõ ràng và tốt nhất là học cả hai :D 

Học ngành gì hay (đã) có background gì thì làm được Product Manager?

Do đặc thù của ngành là "on-the-job-training" (học trong khi làm) nên thường sẽ không giới hạn bắt buộc phải có background nào cụ thể. Tuy nhiên mỗi background sẽ có lợi thế cạnh tranh riêng. Ví dụ như sau.

Lập trình viên (developers), có thể làm PM. Ưu điểm: có technical background, hiểu rất nhiều về tính khả thi của ý tưởng, làm thế nào để triển khai ý tưởng, giao tiếp với developers dễ dàng hơn người không có kinh nghiệm.

Quản lý chất lượng (tester), có thể làm PM. Ưu điểm: do phải quản lý chất lượng sản phẩm nên đã hiểu tường tận sản phẩm, có thể dễ dàng bắt đầu với task PO (viết yêu cầu cho sản phẩm "write ticket và acceptance criteria") và bắt đầu train thêm với bộ kĩ năng của PM.

Phân tích kinh doanh (Business Analyst), có thể làm PM. Ưu điểm: đã có background kinh tế, biết nhiều về strategy, có thể hiểu thị trường và trả lời câu hỏi "why" - tại sao nên phát triển sản phẩm này hay tính năng này. Cần học thêm kiến thức chuyên ngành (domain knowledge), có thể là kiến thức kĩ thuật để hiểu rõ sản phẩm và trao đổi cùng với developers.